کمبود روی در برنج

 

عنصر روی بر فرایندهای بیوشیمیایی در گیاه برنج تأثیرگذار است . برنج حساس ترین گیاه زراعی به کمبود روی می‌باشد و عنصر روی نیز یکی از مهمترین ریز مغذی‌ها در رشد و عملکرد برنج محسوب می شود. برنج بالاترین نیاز را به عنصر روی دارد، برنج در شرایط غرقاب کشت می شود و در این شرایط سایر عناصر جذب می‌شوند اما جذب عنصر روی کاهش می‌یابد.

فواید مصرف کود روی:

•نیاز گیاه به عنصر روی را پاسخ می‌دهد.

•گلدهی گیاه افزایش می‌یابد.

•منجر به افزایش باروری و پنجه‌زنی در گیاه می‌گردد.

•در تولید هورمون‌ها و فعال کردن آنزیم‌ها در گیاه نقش دارد.

•رشد گیاه را بهبود می‌بخشد. 

•سبب حفظ دیواره سلولی گیاه می‌شود.

کمبود روی در چه خاک‌هایی رخ می‌دهد: 

•خاک‌های اسیدی و شنی

•خاک‌های با زهکشی بسیار ضعیف 

•خاک‌های که به طور مداوم کشت شده‌اند

•خاک‌های شور 

•خاک‌های دارای تخلخل زیاد و آهکی

•خاک‌های دارای غلظت کم پتاسیم، منیزیم و کلسیم

•خاک های دارای فسفر و سیلیسیم بالا

کمبود روی می‌تواند به دلایل زیر ایجاد شود:

•غلظت عنصر روی در خاک پایین باشد

•ارقام کشت شده مستعد کمبود روی باشند

•بالا بودن pH  خاک 

•کاهش جذب روی به دلیل افزایش عناصر آهن، کلسیم، منیزیم، مس، و فسفر پس از غرقاب نمودن زمین

•استفاده بی رویه از کودهای فسفره 

نشانه‌های کمبود روی در برنج:

•ایجاد لکه‌های قهوه در روی برگ‌های پایینی گیاه

•ریشه‌های قهوه‌ای شده و در نهایت می‌پوسند

•رگبرگ اصلی برگ‌های جوان سفید شده است

•کاهش پنجه زنی و توقف رشد گیاه 

•وجود سنبلچه نابارور

•دیر رسیدن زمان محصول 

• کاهش اندازه تیغه میانی برگ

•ایجاد بافت مردگی و برنزه شدن برگ‌ها

•کمبود روی در گیاه برنج دارای علایمی مشابه کمبود آهن (در خاک های آهکی بیشتر دیده می شود)، سمیت یا زیادی آهن (لکه برگی) و ویروس تانگرو است.

اقدامات کلی برای جلوگیری از کمبود روی (Zn) توصیه می‌شود:

•از ارقام برنج مقاوم به کمبود استفاده شود.

•کودهای فسفاته و ازته به میزان زیاد مصرف نشود.

•استفاده از کودهای روی مانند کینگ فول روی،وکسال روی،کدا روی، اکوکوئل روی، کینگ فول روی مس منگنز و اکوزینک.

•ایجاد زهکشی مناسب با حفرکانال‌ها ،آب‌های اضافی در زمین کشت خارج گردد.

•تهویه مناسب و به موقع انجام گیرد.